Manifestacja poparcia Ukrainy pod ambasadą Rosji w Warszawie/ fot. G. Stanisławski

Całość zadłużenia zagranicznego Ukrainy wraz z sektorem prywatnym to 137 mld USD w tym 35 mld USD to dług krótkoterminowy (poniżej 5 lat) z czego 23 mld USD to kredyty handlowe. Dług Ukrainy w formie obligacji skarbowych wynosi 15 mld USD, 5 mld USD to obligacje bankowe, 6 mld USD korporacyjne. Zatem całość długu Ukrainy to 40 proc. PKB (Grecji 170 proc. PKB).  W roku 2014 r. Ukraina ma do spłacenia dług w wysokości 6.5 mld USD – jest to dług z tytułu emisji obligacji państwowych. Emisja obligacji 2 mld USD, która zaczęła się 11 lutego br. została wstrzymana (emisja przeznaczona dla Rosji). Rezerwy walutowe kraju spadły z 20,4 mld USD w grudniu 2013 do 17.8 mld USD w styczniu. Bez pomocy zewnętrznej rezerwy spadną poniżej 10 mld USD w 2014 r. Ukraina nie posiada rezerw walutowych, które pozwoliłby na interwencje walutowe i ochronę waluty.

Załamaniu zatem uległ system walutowy – Hrywna w 5 lutego osiągnęła 9 UAH za 1 USD. Agencje ratingowe Moody’s oraz Standard & Poor’s zdecydowała się na obniżenie wiarygodności kredytowej Ukrainy. Analitycy zmienili rating z „Caa1” na „Caa2″. Standard & Poor’s obniżyła w 21 lutego notę Ukrainy do CCC – to ocena przyznawana krajom na skraju bankructwa. Wprowadza to zwiększenie kosztów obsługi długu Ukrainy, który nie był ujęty w budżecie państwa na 2014 r. w adekwatnym do bieżącej sytuacji wymiarze. Zobowiązania Ukrainy mogą wzrosnąć, jeżeli Rosja wycofa się z porozumienia gazowego zawartego w grudniu 2013 r. (cena 268,5 USD za 1000 m3). Naftogaz – przedsiębiorstwo państwowe Ukrainy reguluje bowiem zobowiązania z tytułu importu gazu od Gazpromu w USD, które musi pozyskać na rynku krajowym lub zaciągnąć dług, gwarantowany przez państwo i będący składową długu publicznego. Brak regulowania opłat za gaz ze strony Ukrainy może utrudnić eksport gazu do Europy Środkowej w sezonie 2014/15. Wprowadzi to zagrożenie energetyczne dla krajów, które korzystają z tranzytu gazu przez Ukrainę. Jest to istotny czynnik ryzyka szczególnie dla Polski.

Manifestacja poparcia Ukrainy pod ambasadą Rosji w Warszawie/ fot. G. Stanisławski
Manifestacja poparcia Ukrainy pod ambasadą Rosji w Warszawie. / fot. G. Stanisławski

Ukraina posiada potencjał gospodarczy. Jednak jest krajem ze złym zarządzaniem finansami publicznymi. Ukraina to kraj z atrakcyjnym potencjałem rynku konsumenta: 45.5 mln obywateli, 18 mln gospodarstw domowych. PKB Ukrainy to 331 mld USD (niemal 2.5 razy mniej niż Polska). W strukturze PKB: 9.5 proc. – rolnictwo, 31.4 proc. – usługi, 59.1 przemysł. W IV kwartale 2013 r. gospodarka Ukrainy wzrosła o 3.7 proc., mimo spadków i stagnacji w poprzednich kwartałach (oficjalne prognozy na 2014 r. 1.47 proc.).

Silną sferą ukraińskiej gospodarki jest rolnictwo. Wzrost produkcji rolnej w 2013 roku wyniósł 13,7%, wobec spadku 4,7% w przemyśle. Wzrost produkcji rolnej w ostatnich trzech miesiącach 2013 r. to według oficjalnej statystyki o ponad 40% w porównaniu z analogicznym okresem roku poprzedniego – miał zasadniczy wpływ na wzrost PKB w IV kwartale 2013 r. +3,7%) i uniknięcie przez Ukrainę spadku PKB za cały miniony rok. (dla przypomnienia wzrost PKB w Polsce w IV kwartale 2013 r. 2,7 proc.).

Zbiory zbóż w 2013 roku wyniosły 63 mln ton i były znacznie wyższe niż w najlepszym dotąd 2011 r. (56,7 mln ton). Wartość eksportu ukraińskiego sektora rolno-spożywczego wzrosła z 4,3 mld USD w 2005 roku do 17,9 mld USD w 2012 roku, stanowiąc obecnie już 1/4 całego ukraińskiego eksportu. Według prognoz, w okresie lipiec 2013 – czerwiec 2014 Ukraina sprzeda za granicą ponad 30 mln ton zbóż i stanie się drugim na świecie ich eksporterem, po USA.

Ukraiński eksport to około 70.24 mld USD, import 89 mld USD (2012 r.). Export do Rosji to 25.6 proc. Import z Rosji to 32,4 proc. Należy zauważyć, iż znaczną składową importu z Rosji jest ropa naftowa i gaz.

Ukraina posiada potencjał zainstalowanej mocy produkcji energii elektrycznej przekraczający o 41 proc. roczną konsumpcję. Struktura produkcji energii elektrycznej to: 9.9 proc. produkcji energii elektrycznej pochodzi z hydroenergetyki, 25.2 energetyka atomowa, 64.1 proc. energetyka węglowa. Ukraina nie może rozbudować ani reformować struktury przemysłu energetycznego, gdyż wobec braku wystarczającej przepustowości sieci transgaranicznych łączących z Europą eksport energii jest utrudniony.

Po „Pomarańczowej Rewolucji” nie powstały reformy systemowe gospodarki. Nie zostały też wytworzone relacje gospodarcze z krajami UE, które wpływałyby na trwałe zmiany strukturalne gospodarki Ukrainy. Problem systemowym Ukrainy jest poziom instytucjonalnych rozwiązań gospodarki w zakresie systemu prawnego i organizacji procesów gospodarczych. Jest to kluczowy aspekt, który podnoszą inwestorzy zagraniczni.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.