Od ponad 20 lat w Czarnej Wodzie odbywały się coroczne Biesiady Literackie. Polegały one głównie na debatowaniu w kręgu fachowców i animatorów życia publicznego na Kociewiu na dorobkiem literackim i kulturalnym twórców kociewskich. Pomysłodawcą i głównym organizatorem biesiad, przy wsparciu samorządu lokalnego Czarnej Wody, był Andrzej Grzyb. Niestety jego śmierć w dniu 5 lipca 2016 roku, postawiła pod znakiem zapytania dotychczasowe działania. W tej sytuacji na 8 października br. zwołano uczestników XXI Biesiady Literackiej z nie ukrywanym podtekstem, iż może to być już ostatnia taka biesiada. Nadano jej wymowny tytuł: „Życie i twórczość Andrzeja Grzyba”. Wici okazały się skuteczne. Dopisała frekwencja i wola działania uczestników z większości ośrodków życia kulturalnego na Kociewiu. Rolę głównych organizatorów wzięli na siebie Towarzystwo Miłośników Ziemi Kociewskiej z prezesem Mirosławem Kalkowskim na czele i burmistrz Czarnej Wody Arkadiusz Gliniecki. Po merytorycznej debacie, o czym poniżej, praktycznie jednomyślnie postanowiono kontynuować coroczne debaty literackie w Czarnej Wodzie. Co więcej, zobowiązano się do sprawnego wydania dorobku z ostatnich 6 lat. W zgodnej opinii uznano, że warto zgłębiać i upowszechniać literaturę, szerzej kulturę z Kociewia.

Jak na każdej Biesiadzie Literackie, tak samo i na XXI zaplanowano ambitny i ciekawy program. Ryszard Szwoch zaprezentował zarys biografii Andrzeja Grzyba. Wyeksponował jego biografię w układzie: poeta, prozaik, publicysta, samorządowiec i senator. Nie przypadkiem ocenił swojego bohatera za „płodnego twórcę”. Nakreślił istotną jego rolę w życiu publicznym Kociewia, wymieniając najważniejsze dokonania jako burmistrza, starosty starogardzkiego, radnego i wiceprzewodniczącego sejmiku regionu pomorskiego oraz senatora dwóch kadencji (2007-2015). Analizując poszczególne inicjatywy na rzecz Kociewia, spuentował również, iż A. Grzyb „miał zawsze coś ważnego do zakomunikowania”. Prof. Tadeusz Linkner, związany z Kaszubami i Kociewiem, przedstawił temat pt. „Od poetyckich impresji i opowiadań do powieści”. Profesor podkreślił rolę debiutu poetyckiego A. Grzyba w 1976 roku na łamach czasopisma „Pomerania”. Do tego czasopisma społeczno-kulturalnego  A. Grzyb z czasem będzie pisał swoje refleksje i felietony pt. „Z Kociewia”. Prof. T. Linkner  zauważył pewien  „mit drogi i wędrowca” w jego twórczości, ale „droga każdego z nas jest inna”. Jednakże za credo A. Grzyba uznał Profesor myśl: „Żeby dobrze pisać, trzeba wpierw dobrze widzieć”. Na jego obfitym dorobku sprawdziła się i ta  prawda, że „poetą się jest, pisarzem się bywa”. Również bardzo interesujące, merytoryczne i  oryginalne okazało się wystąpienie trzeciego prelegenta tj. Tadeusza Kubiszewskiego pt. „Krajobrazy, ludzie i ryby (fascynacja Północą w reportażach Andrzeja Grzyba)”. Prelegent z dużym znawstwem omówił podróże senatora A. Grzyba do Norwegii, na Syberię i na Alaskę. Z jego wypraw podróżniczych, skonstatował, powstało … aż 10 reporterskich książek. Należy w tym miejscu zauważyć, książki te wydano głównie w uznanym Wydawnictwie „Bernardinum”. Nie przypadkiem również Biesiadzie Literackiej towarzyszyło stoisko tego Wydawnictwa. W promocyjnych cenach można było nabyć tomiki poezji A. Grzyba, wzmiankowane książki podróżnicze i najnowszą w tym roku (2016) wydaną powieść pt. „Ana. Rozbite lustro”.

Po wystąpieniach prelegentów, miała miejsce ciekawa i twórcza dyskusja. Redaktor Stanisław Sierko przedłożył zebranym list Patrycji Hamerskiej. W liście tym Pani Patrycja pisała o swoim mentorze A. Grzybie. Podkreśliła znaczenie uciekającego czasu, przemijania, w sytuacjach,  gdy „jutra może nie być”. Zauważyła też, że „polityka go męczyła i irytowała”, a zajmował się nią głównie w roli polityka dla regionu. W przekonaniu nie tylko P. Hamerskiej, A. Grzyb „był ambasadorem Kociewia”. Analogicznie prof. Maria Pająkowska-Kensik oceniła, iż był „postacią bardzo znaczącą dla Kociewia”. Z zaangażowaniem udzielał się w Radzie Programowej kwartalnika „Kociewski Magazyn Regionalny”. Pomimo choroby, zauważyła Pani Profesor, do końca odnotowywał formy i słowa z gwary kociewskiej. Niżej podpisany,  poparł wnioski ws. kontynuacji biesiad literackich i regularnego wydawania ich dorobku. Nadto zgłosił inicjatywę przygotowania i wydania wielkiej antologii poezji z Kociewia, z przedmową np. ks. Franciszka Kameckiego. Z kolei prof. T. Linkner zasugerował, aby Starogard Gdański, wzorem Tczewa i organizowanego tutaj co roku konkursu szkolnego o dorobku Romana Landowskiego, propagował twórczość A. Grzyba. Na zakończenie podziękowali wszystkim gościom biesiady główni organizatorzy M. Kalkowski i A. Gliniecki. Z kolei Anna Grzyb, żona senatora (41 lat w związku małżeńskim), dziękując za spotkanie, wyraziła ogólną nadzieję, że „takie spotkania będą nadal miały miejsce i będą odbywały sie w podobnym sympatycznym tonie”.

Jak się wydaje XXI Biesiada Literacka w Czarnej Wodzie potwierdziła żywotność literatury i kultury Kociewia. Wypełniła też, zgłaszaną w swoim czasie troskę Lecha Bądkowskiego, o aktywność i rozwój Kociewia. Chyba najlepiej zaświadczyła o tym aktywność przybyłych do Czarnej Wody poetów tj. ks. Franciszka Kameckiego, Reginy Kotłowskiej i Stanisława Sierko.

Jan Kulas

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.